به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی خوش آمدید. / ثبت نام کنید / ورود
 
  • حکایت تولیدکنندگانی که به دلیل مشکلات، بازار را به چین و ترکیه تقدیم کرده اند

خیاط های دیروز، پیک موتوری های امروز
لیداایاز: خیاطهای دیروز، نخ و سوزنی از نوع دیگر دست گرفته اند تا پارگی و چاله های زندگی خود را کوک بزنند. امروز آنها بجای سوزن و متر و گچ خیاطی پا در رکاب موتور کرده اند. آنها همان پیک موتوری هایی هستند که تعدادشان در خیابان کم نیست و اگر می بینمشان که با عجله تقلا می کنند تا از کوچکترین درز و دالان های میان ترافیک فرار کنند برای این است که می خواهند به سرعت به بسته دیگری برسند که مفر درآمدشان است .
بازار تولید پوشاک ایران کم جان تر از آن است تا بتواند با پوشاک خارجی رقابت کند. تولیدی های کوچک با اندک سرمایه هایشان دلخوش سود کم و زیادشان روزگار می گذرانند و کارخانه های بزرگ هم طرح و رنگ از سایر رقیبان خارجی کپی می کنند تا در آشفتگی بازار جا نمانند. خیاط ها هم که وقتی حساب سود و زیانشان را کردند از بازار رفتند. حالا دیگر کارگران خارجی پای چرخ ها نشسته اند که به همان دستمزدهای کوک و درزگیری و زیگزاگ قانع اند.
نخستین نمایشگاه مانتوی ایرانی در آستانه برگزاری است و به زعم تولیدگان عرصه پوشاک بدون اغراق در 30 سال گذشته این نخستین فرصت برای طراحان و تولیدکنندگان لباس به ویژه مانتوی داخل است تا ببنینند چه در چنته دارند و چقدر پارچه نیاز است تا درز میان سلیقه خانم ایرانی و طراح داخلی گرفته شود. به عقیده بسیاری از کارشناسان موفقیت کار این نمایشگاه این امکان را به وجود می آورد که اختلاف میان طراحان و تولیدکنندگان برداشته شود و آستین ها برای تکاپوی بازار ایران بالا زده شود. به همین مناسبت با سیامک زندیه مدیر تولیدی "مد گلبرگ" یکی از تولیدکنندگان مانتوی پایتخت گفتگو کردیم.
مدیر تولیدی "مد گلبرگ" از سال 51 در این حرفه مشغول به کار است. به گفته او تا کنون برای عشق و علاقه ای که به کارش داشته در این جایگاه دوام آورده و آمار او می گوید که شمار افرادی که برای عشق و علاقه بخواهند در این حرفه دوام بیاورند رو به کاهش است. به عقیده او تولید کننده های امروز به دلیل مشکلات عمده ای که دارند بازار را به کشورهای چین و ترکیه تقدیم کرده اند و کارگران و استادکاران خیاط دیروز، پیک موتوری های امروز شده اند که در کوچه پس کوچه های شهر برای اندکی درآمد بیشتر بادگیر و کلاه کاسکت می پوشند و دود می خورند.
سرمایه گذار ما هستیم پس احتیاط می کنیم
"هیچ تولید کننده ای بدش نمی آید در کنار تولید یک طراح داشته باشد اما طراحی که اشتهای بازار را بداند."
سیامک زندیه هم یکی از هزاران تولید کننده مانتویی است که در صورت لزوم از کار طراح استفاده می کند اما نه همیشه. او درباره اینکه چرا طراحان نتوانسته اند در بازار تولید جای ثابتی داشته باشند می گوید:" موضوعی که از سالها قبل مطرح شده بود و امسال هم بر آن تاکید می شود این است که چرا از طراحان در چرخه تولید لباس به ویژه مانتو استفاده نمی شود. من به عنوان تولید کننده و یکی از اعضای کارگروه ساماندهی مد و لباس طرح هایی که از سوی طراحان در کارگروه ارائه شده است را دیده ام و می توانم بگویم که اغلب طرح هایی بوده که مثلا برای عده ای خاصی تهیه شده باشد. مدل هایی که شما کمتر در خیابان و بازار با آن برخورد می کنید و عمومیت ندارند. ممکن است این طرح ها ایده های خاص و رنگ ها و ظاهری متفاوت داشته باشند اما هیچ ایده ای برای پوشیدن آن لباس در مناسبت ها در نظر گرفته نشده است و در واقع آنها برای مناسبت ها دوخته نمی شوند. لباس و مانتو در ایران معمولا بر اساس کاربرد، طراحی و تولید می شوند. تولیدکنندها سالهاست که بازار رقابت را می شناسند و اغلب آنها می دانند که مشتری چه تیپ لباس هایی را می پسندد و از چه رنگ هایی بیشتر استفاده می کند. مثلا عده ای برای دختر خانم ها و به اصطلاح تین ایجرها می دوزند، عده ای هم اسپرت و دیگران هم مجلسی. هر تولید کننده کسب و کار خودش را دارد. تولید کننده بر اساس تجربه دست به تولید می زند و کمترین ریسک را در این کار انجام می دهد. "
او معتقد است که طراحان باید واقع بین باشند:" ما هم دوست داریم از تجربیات طراحان استفاده کنیم اما اینجا یک مشکلاتی هم وجود دارد. مثلا من در آخرین صحبتی که در کارگروه در این زمینه داشتم اعلام کردم که خوب است طراحان باشند اما بیایند و در کارگاه و تولیدی حضور داشته باشند و با فضای کار آشنا شوند و فضا را ارزیابی کنند. آنها اغلب طراحان تحصیل کرده ای هستند که در منزل، محل کار یا کلاس درس نشسته اند و طرح ارائه می کنند. این افراد باید بیایند و با تجربه های بازار کار آشنا شوند. پس می بینید که در این زمینه هم تا حدی نیاز به تجربه کاری هم هست. تولید کنندگان خودشان سرمایه گذار هستند و از کسی یا جایی حمایت نمی شوند بنابراین برای پولی که قرار است سرمایه گذاری کنند دقت لازم را به خرج می دهند. یک طرح برای ورود به بازار فروش باید به تولید انبوه برسد و تولید انبوه نیاز به سرمایه برای تامین پارچه، کارگر و خیاط دارد و اگر قرار باشد کاری که ارائه می شود خریدار نداشته باشد پس در ارائه آن باید احتیاط کرد."
جای خالی خیاط های خوب
به گفته مدیر تولیدی مد گلبرگ امروز شما دیگر در بازار پوشاک ایران خیاط خوب پیدا نمی کنید. "تقریبا همه خیاط ها این شغل را رها کرده اند و به کارهای مقطعی با درآمد بیشتر فکر می کنند. خیاط های خوب و قدیمی ما امروز پیک موتوری شده اند و ترجیح می دهند به جای اینکه یک یا دو تا کار در روز بدوزند و 30، 40 هزار تومان بگیریند کار با درآمد بیشتر را انتخاب کنند. از ما هم کاری ساخته نیست چراکه اگر بخواهیم قیمت را بالا ببریم قیمت تمام شده برای ما بالا می رود و در حالیکه دستمزد بالاست قیمت پارچه هم گران است و عملا چنین کاری بر بازار فشار آورده و قیمت ها بالا می رود."
سیامک زندیه ادامه می دهد:" مسائل و مشکلات فراوان است. یک دلیل اینکه می بینید امروز کارهای خارجی خریدار بیشتری دارد این است که در بازار ایران رقابت داخلی هیچ معنایی ندارد و عملا این عرصه برای تولید کننده خارجی باز و مهیاست. در بازار خارج هم مسلما کار ارزان تر تمام می شود چراکه آنها تمام ابزار کار مورد نیاز را در اختیار دارند. از کارگاههای کوچک و بزرگ گرفته تا کارخانه های زنجیره ای با پارچه های ارزان و با کیفیت و ماشین آلاتی که دولت در خرید آنها کمک می کند."
او می گوید ما برای دوخت لباس هایمان هم باید از کارگر خارجی استفاده کنیم و تاکید می کند:" امروز می بینید کسانیکه کارخانه های زنجیره ای دارند و در حاشیه تهران کار می کنند از نیروی کار خانم به خوبی استفاده می کنند و مبلغ نسبتا مناسبی هم می پردازند و آن نیرو به جای اینکه در تولید به دوخت کامل لباس بپردازد قسمتی از کار را انجام می دهند، مثلا مادگی، زیگزاگ، پیش کار و یا جیب بندی انجام می دهند. آنجا هر کس قسمتی از کار را بر می دارد و با همین شیوه کار به تولید انبوه می رسد و همه چیز مقرون به صرفه است. اما ما در تولیدی هایمان چرخ های زیادی نداریم. الان یک کارگاه کوچک 10 تا 20 چرخ بیشتر ندارد و عملا نمی توان نیروی بیشتری به کار گرفت. در صنف پوشاک اکثرا خودشان سرمایه گذارند و برای هر ریال سرمایه گذاری انتظار بهره دارند بنابراین فعلا بازار اقتضا می کند که شما کمتر از طراح استفاده کنید و بیشتر به کپی کاری از طرح ها و ژورنال های خارجی بسنده کنید. 90 درصد بازار کار امروز پوشاک ایران کپی کاری است. یک بار در صحبتی که با طر احها داشتیم آنها هم این موضوع را تایید کردند که کارهایی که طراحی شده بود را خودشان هم یک بار نپوشیده بودند."
دولت حمایت کند، ما تولید کنیم
او در باره حمایت دولت از کارگاهها و تولیدی های کوچک برای تامین ماشین آلات لازم می گوید:" بارها گفتند و شنیدم که قرار است از طرف اتحادیه بنشینیم و مسائل و مشکلات را بگوییم اما تا به امروز هیچ کاری صورت نگرفته است. ماشین آلات خیاطی ما امروز نیاز به به روز شدن دارند. چرخ های ما الان بیش از 30 سال است که کار کرده اند و دیگر قابل استفاده نیستند. چرخ های چینی هم که وارد بازار شده اند تا 5 یا 6 سال دوام دارند و کیفیت لازم را ندارند.
امروز ما این سوال را از خودمان می پرسیم که چرا هنوز یک الگوی لباس برای خانم ایرانی نداریم و من می گویم چون از بعد از انقلاب هیچ الگوی خاصی برای پوشاک خانم ایرانی تعریف نشده است. ما حتی چیزی شبیه کاری که بعضی از کشورهای اسلامی انجام دادند و بر اساس آن تولیداتشان را توسعه داده اند، نداریم.
به گفته او بازار ایران برای ارائه طرح محدودیت دارد و این مانع از پیشرفت است:"ما همیشه خودمان را محدود کرده ایم. این طبیعی است که خانم ایرانی در پوشیدن لباس به دنبال تنوع و تفاوت است و در هر فصلی به دنبال پارچه و طرح جدید است اما مدلی که امروز از طراحان می بینیم آن چیزی نیست که خانم ایرانی آن را پسندیده باشد. به نظر من دولت اگر خیلی مایل است که این الگوها دوخته شوند به تولیدی ها سفارش دهد و از آنها بخرد و آن لباس را تحویل جاهایی بدهد که خودشان می دانند، مثلا ادارات یا فروشگاههای زنجیزه ای. این یک واقعیت است که تولید کننده زمانی دست به تولید می زند که بداند می تواند تولیدش را در جایی به فروش برساند. "
زندیه آینده پوشاک ایران را با مدیریت جدید رو به پیشرفت توصیف می کند:" آینده پوشاک ایران امیدوار کننده است چراکه از زمانیکه دکتر کشاورز قدم های مثبتی در این راه برداشته اند و ایده های خوبی ارائه کرده اند این صنعت جان دوباره ای گرفته و اصناف هم در این مدت همکاری خوبی با کارگروه داشته است. طرح های ارائه شده و انتخاب شده هم با استقبال خوبی مواجه شده اند. در نمایشگاه این فرصت به وجود آمده که تمام سلایق طرح های خود را ارائه کنند و طرحان با تجربه یک فضای زنده فرصت ابراز وجود پیدا کنند."
کلیه حقوق این پورتال متعلق به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی می‌باشد.